Aanbod van aandelen neemt af


Door minder beursintroducties en meer overnames verlaten meer bedrijven de beurs dan dat erbij komen. Daarnaast zorgt de inkoop van eigen aandelen voor minder aanbod bij beleggers. Dit heeft gevolgen voor de waarderingen en kwaliteit van de aandelenmarkten.

Recent gaf Elon Musk aan dat hij overwoog om Tesla van de beurs te halen en gaan er ook geruchten dat H&M daarover denkt. De nadruk ligt daarbij op de lasten en niet de lusten van een beursnotering. De kosten van regelgeving en rapportages zijn hoog en de focus van beleggers op kwartaalresultaten kan het management hinderen in het voeren van een langere termijn beleid.

Wat eveneens een rol speelt in deze trend zijn de lage rente en de fase van de cyclus. Bedrijven kiezen door de lage rente sneller voor vreemd vermogen dan voor eigen vermogen. De behoefte aan groeikapitaal daalt eveneens door technologische ontwikkelingen en minder kapitaalintensiteit van ondernemingen in de nieuwe bedrijfstakken. Daarnaast neemt het aantal fusies en overnames toe, waardoor ondernemingen van de beurs verdwijnen. Ditzelfde gebeurt door private equity fondsen, die ondernemingen opkopen waarvan bijvoorbeeld het verdienmodel ter discussie staat.

Regionaal zijn de verschillen groot. Onderzoek van Schroders toont aan dat het aantal genoteerde ondernemingen in de VS, het VK en delen van Europa sinds beginjaren negentig met 50% is gedaald. Daar staat tegenover dat de uitgifte van aandelen om de balans te versterken, vooral bij Europese banken, sterk is toegenomen. Waar in de westerse landen het aantal ondernemingen op de beurs daalt, nemen die in de opkomende markten juist sterk toe. Ook hier speelt de ontwikkelingsfase een rol, omdat het belang van de financiële markten in opkomende landen nog sterk zal toenemen.

De vraag- en aanbodverhoudingen in het aantal aandelen kunnen grote effecten op de beurswaarde hebben. Als er ergens veel beursintroducties zijn, dan is het in Hong Kong. De waarde van het aantal nieuwe beursnoteringen is volgens Bloomberg sinds begin juli met bijna 9 miljard dollar toegenomen en er staat nog voor ruim 16 miljard dollar in de startblokken. De beursindex daalde sindsdien met ruim 6 procent waarbij de transactievolumes sterk afnamen.

In de VS daarentegen neemt het aantal aandelen ook nog eens hard af door de inkoop van eigen aandelen, gestimuleerd door belastingvoordelen en repatriëring van de buitenlandse winsten. Dit ondersteunt de beurskoersen, maar kan de productiviteit op lange termijn schaden. Deze ontwikkelingen leiden er ook toe dat de keuze voor beleggers kleiner en moeilijker wordt, in een zoektocht naar rendement die toch al lastig genoeg is. De kwaliteit van de aandelenmarkten kan afnemen indien meer verlieslatende bedrijven toetreden. Bij de Amerikaanse ipo’s dit jaar was maar liefst 83 procent verlieslatend in het jaar vóór de introductie. Door deze ontwikkelingen nemen de waarderingen toe. Zolang de rente niet te hard oploopt en de winstgroei doorzet zijn er op de beurzen echter nog mogelijkheden voldoende.

Ineke Valke is senior investment strategist bij Rabobank.